Pisporê Rojhilata Navîn Kar: Xeta 3'yemîn dikare Lubnanê bi xelasiyê bixe

  • rojane
  • 09:09 14 Tebax 2020
  • |
img

STENBOL - Pisporê Rojhilata Navîn Bereket Kar geşedanên li Lubnanê nirxandin û got: "Xeta rêya 3'yemîn ku li ser asasê feraseteke demokratîk û azadîxwaziyê ye, dikare Lubnanê ber bi ewlehiyê û başiyê ve bibe." 

 
Li paytexta Lubnanê Bêrûdê, li Lîmana Bêrûdê bi tonana amonyûm nîtrat înfilaq bûbû û ji ber vê 200 kesî jiyana xwe ji dest dabû û zêdetirî 6 hezar kes jî birîndar bûbûn. Piştî teqînê Serokomarê Fransayê Macron, di 6'ê Tebaxê de hevdîtin bi Serokomarê Lubnanê Mîşel Avn re çêkiribû û serdana Lîmana Bêrûdê kiribû. Piştî serdanê bi rojekê Macrn gotibû: "Heger Fransa rola xwe nelîze, dê îranî, tikr û hêzên din ên li herêmê daxilî nav kar û barên navxweyî yên Lubnanê bibin. Wê ji van welatan hin jê, di aleyha gelê Lubnanê de vê yekê ji bo berjewendiyên xwe yên jeoplîtîk û aborî bikin." 
 
Her wiha piştî teqînê bi çend rojan ji ber çalakiyên şermezarkirinê yên gel, hikûmeta heyî îstifa kiribû.
 
Rojnamevan û Pisporê Rojhilata Navîn Bereket Kar geşedanên li Lubnanê nirxandin.  
 
'BOMBAYEK BÛ BI SER PERGALA LUBNANÊ DE HAT'
 
Kar, anî ziman ku teqîna li lîmanê dixwazî bila sabotaj be, dixwazî bila ji ber îhmalkariyê be, axirê bû sedema mirinê bi sedan mirovî. Kar, vê yekê wekî "felaketê" nirxand û got, ev felaket cardin serîhildana gel di 17'ê Cotmeha 2019'an de rû dabû bi ruh kiriye. Kar, bilêv kir ku li Lubnanê piştî teqîna navbirî serhildana Cotmehê cardin gur bûye û got: "Ev bombe, bi ser pergala Lubnanê de bariyaye. Wê bandora wê pir giran be û diyar e ku wê bi îstifakirina end parlemneter û weîran bi dawî nebe." 
 
DAXUYANIYÊN FRANSA Û LUBNANÊ 
 
Kar, daxuyaniya Serokomarê Fransayê Macron û Wezareta Kar û Barên Derve ya Tirkiyeyê yên piştî teqînê dan jî nirxand û got: "Fransa, wekî bi demê re ketibe pêşbaziyê tevgeriya û got, 'Heger em ne li vê derê bin; dê Tirkiye û Îran li vê derê bin.' Ev daxuyanî, daxuyaniyeke pir watedar e. Paşê heyeta ku Tirkiyeyê ew şand û bangawaziyên wê bû bû cihê bertekên mezin. Yanî dixuyê ku hêzên derve nikarin pirsgirêka Lubnanê hel bikin." 
 
‘ÎSTIFAIRINA HIKÛMETÊ WÊ NIKARIBE PIRSGIRÊKAN HEL BIKE' 
 
Kar, destnîşan kir ku geşedanên li Lubnanê bi awayekî lez û bez dewam dikin û got, nedihat texmînkirin ku wê hikûmet ev qasî zû îstifa bike. Kar, got: "Serokwezîr, gotibû ew ê di nav du mehan de hilbijartineke pêşwext li dar bixin. Lê belê piştî axftina wî bi du rojan îstifa dest pê kirin. Piştî vê serokomar jî dît ku a baş îstifa bike." Kar, anî ziman ku pir zelal e, dê îstifakirina hikûmetê yan jî hilbijartineke pêşwext nikaribe pirsgirêkên Lubnanê hel bike ûg ot: "Esas a ku dê pirsgirêkên Lubnanê hel bike; peymaneke civakiyî ye û piştî vê jî lidarxistina hilbijarrtinekê ye. Heya qanûna hilbijartinê neguhere, çend hilbijartin çêbibin jî wê heman hêz bi rûyên cuda werin." 
 
ŞERTÊN SCKENHER 
 
Kar, diyar kir ku di vê çarçoveyê de serdana Macron gelek peyaman di xwe de dihewîne û got: "Di destpêka van peyaman de; hewldanên ji bo hikûmeteke demborî û hikûmeteke mutabaqata neteweyî çêbûn. Cîgirê Musteşarê Ji Rojhilata Nêzîk Berpirsiyar ê Wezareta Kar û Barên Derve ya Amerîkayê Davîd Schenker, di vê çarçoveyê de dê bi gelek şert û mercên cuda û ferzkirinan bê Lubnanê. Wê Sckenher ferz bike ku di hikûmeta bê avakirin de gere Hîzbullah tunebe. Şertê duyemîn jî divê di navbera Îran û Îsraîlê de sînorên behrê bên diyarkirin. Şertê sisyan jî girêdayî Neteweyên Yekbûyî (NY) hêza mudaxilekirina lezgîn û hin peywirên nû û berfirehkirina peywiran be. 
 
QEBÛLKIRINA ŞERTAN TÊ WATEYA ŞEREKÎ NÛ 
 
Kar ji bo wateya şertên Sckenher got: "Wê sînorên Lubnanê Sûriyeyê bigire, wê sînorên xwe û Îsraîlê vekirî bihêle û wê vê hêzê jî ki hemberî Hîzbullahê bi kar bîne. Heger ev şert bên qebûlkirin, dê şerekî navxweyî yê nû rû bide. Ne mimkun e ku ev şert pêk bên. A rast DYA ne ku niha van şertan dide der. Jixwe berê biryarên wekî Hizbullahê daxilî nav lîsteya terorê û qerisandina mal û bilkên hin kadroyan girtibû. Her wiha ji ber Hizbûllahê dibe ku hin mueyîdeyên nû pêk bên. A rast ev hemû ji bo parastina Îsraîlê û parastina sînorên wê ye. Lewma seredana Sckenher dê ji bo gelê Lubnanê qet nebaş be." 
 
XETA RÊYA 3'YEMÎN 
 
Kar, bal kişand ser liv û tevgera gelê Lubnanê u piştî teqînê rû da û got, di prostetoyên gel ên li kuçeyan de ji xeynî komên hikûmet a îstifa kir û muxalefetê, hêleke "sêyemîn" jî heye û ev hêl jî qanûneke bingehîn dixwaze ku li ser asasê laîkbûn, demokrasî, azadîxwaziyê û sivîlbûnê be. 
 
Kar got: "Heger çareseriyek çêbibe dê ev jî bi hewldanên gelê Lubnanê çêbibe. Lê belê ev ne bi awayekî eskerî, bi feraseta xeta rêya 3'yemîn pêkan e ku li ser esasê feraseta demokratîk û azadîxwaz e. Dê bev feraset Lubnanê ber bi başî û ewlehiyê ve bibe. An jê wê Lubnan bibe cihê şerên dûr û dirêj." 
 
MA / Nacî Kaya

Sernavên din

21/09/2020
20:24 Li Tirkiyeyê 68 kesên din jî ji ber Covîd-19'ê jiyana xwe ji dest dane
16:25 6 jinen li Êlihe hatin binçavkirin hatin berdan
16:10 Çelîkten a 13 roj bûn winda ye kuştî hat dîtin
16:05 Li Amedê xebatkara tenduristiyê ji ber koronayê mir
15:20 TJA'yê li Mêrsînê kampanya 'Em xwe diparêzin' da destpêkirin
15:17 Şewata li Çiyayê Gabarê didome
15:12 Siyasetmedarê 65 salî bi hêceta “pergala cemaweriyê’ nehat berdan
14:58 ‘Nebûna êşkenceyê’ derket asta welatî ji helîkoptêrê werin avêtin
14:57 HDP: Em hişyar dikin, hûn ê di bin îşkenceya sûcê li dijî mirovahiyê de bimînin
14:47 HDK: Nexşeya derketina qeyranê rakirina tecrîdê ye
14:33 Parlamenter Temel avêtina gundiyan a ji helîkopterê bir rojeva meclisê
14:24 Navê Ebû Zeynep ê fermana Komkujiya Enqereyê daye di îdianameyê de nîne
13:56 Cendirmeyan bi ser gund girt, gundiyan li hemberî ‘tacîzê’ serî rakir: 21 cerdevanan istifa kir
13:25 Endamê MYK’a HDP’ê Aktûmûr ku hatibû revandin serî li ÎHD’ê da
13:10 Dadgehê kesên gef li Vakfa Hrant Dink xwarin serbest berdan
12:49 Tîma kurd Dalkurd hat sansûrkirin
12:40 Ji ber ku bi 2 rojan hat sînor kirin gel herikî bazara sewalan
12:16 10 sal û 6 meh ceza li rojnamevan Karataş hat birîn
11:34 Ji DÎB’ê li dijî êrişên nîjadperest banga têkoşîna yekbend
11:09 Li Amedê zilamek hevjîna xwe ya berê kêr kir
11:02 Piştguhkirina daxwaznameyên berdanê bû sedema mirina wî
10:53 Rojnamevan Azîz Orûç nehat berdan
10:12 Di 18 salî de bi 18 guleyan kuştin
10:02 Ji ber bêhna giran 15 karker ji hişê xwe çûn
09:02 Êşkence li wan hat kirin û pereyê wan jî hatiye dizîn
09:01 Guzel: Pêwîst e jin li dijî qirkirina zayendî xwe bi rêxistin bikin
09:01 ‘Çalakiya girtiyan rexneya ji bo yên li derve ye’
09:01 ‘Gotinek Ocalan wê aştiyê bîne’
09:00 Rêbaza salên 90’î li Şaxê derket holê: Her du welatî ji helîkoptêrê hatine avêtin
09:00 ROJEVA 21'Ê ÎLONA 2020'AN
20/09/2020
22:01 Rapora nexweşxaneyê derket holê: Ji helîkoptêrê hatine avêtin
19:50 Xelatên Rojnamevaniyê ya Apê Mûsa dan xwediyên wan
19:12 61 kesên din jî ji ber koronayê mirin
18:53 Mezlûm Ebdî têkildarî yekrêziya kurdî daxuyanî da
17:18 Apê Mûsa li ser gora xwe hat bibîranîn
17:09 Şiban ê îşkence lê hatibû kirin, ji nexweşxanê hat derxistin
17:03 TJA: Em bi bîrdoziya azadiya jinê dikevin rê
16:43 Li Cizîrê qezaya trafîkê: 2 kes birîndar bûn
16:10 Danişîna rojnameger Orûç sibe tê dîtin
15:31 Dayika Şemiyê Guzel Şahîn hat bibîranîn
15:01 ‘Ger qanûn bên bi cih anîn, wê mafê jinan bê parastin’
14:24 Berhema Apê Mûsa bû stran
14:21 Cenazeyê yek ji du birayên winda bibûn, hat dîtin
13:53 Li Mêrdînê daxuyaniya ‘Em xwe diparêzin’
13:40 Apê Mûsa li cihê lê hatibû qetilkirin bi bîr anîn: Pênûsa wî li erdê nema
12:45 Li Çiyayê Cûdî agir bi daristanê ket
12:13 Îbrahîm Ayhan li ser gora xwe hat bibîranîn
11:59 HDK'ê Apê Mûsa bi bîr anî: Çinarê kevneşopiyekê ye
11:01 El Mihbaş: Rapor têrê nake, divê hesap bê pirsîn
10:42 Salek e derbarê Demîrtaş û Yuksekdag de îdianame nehatiye amadekirin
10:41 Doza 10’ê Cotmehê: Hiqûq her tim bikêrî DAIŞ’ê hat
10:40 Derbarê Baroya Stenbolê de lêpirsîn hat destpêkirin
09:35 Rêxistinên rojnamegeran: MA'yê berxwedanekê mezin a rojnamegertiyê derxist holê
09:34 Tê xwestin ku dosyeya Kirbayir were girtin: Dewlet qatilan diparêz e
09:33 Ajansên nûçeyan ên gelê kurd
09:05 Qeyûm cihê Sînemaya Yilmaz Guney dike hawiz
09:04 Ên dibin dengê aştiyê
09:03 Li 'herêmê' ji Mûsa Anter heya niha rojnamevanî
09:03 Silav li yên ku bi kurdî difîkînin
09:03 Kartên wan ên çapemeniyên ên dewletê tunene!
09:02 Qeyûm rêyên Geverê beton dike!
09:01 ‘Apê Mûsa kurtedîroka sedsala kurda ye’
09:01 Em cardin li vê derê ne, em ê tim li vê derê bin
09:00 ROJEVA 20'Ê ÎLONA 2020'AN
19/09/2020
16:11 Binpêkirinên li Girtîgeha Tarsûsê ragihand
15:43 Nûnerên rêxistinên sivîl li Sûrê xebata paqijiyê meşandin
15:23 ‘Ozkan ê 82 salî dimire serbest berdin'
15:22 Cenazeyê Ozkahraman di bin dorpêça polisan de hat veşartin
14:57 Li Amedê di 4 rojan de 62 kedkarên tenduristiyê enfekte bûn
14:41 'Girtiyên nexweş Konuk serbest berdin'
14:40 Ji Aydenîz ji bo NY’yê: Heke sûcê şer hene hûn çima gav navêjin?
14:06 Şaxa ÎHD'ê ya Îzmirê aqubeta Eroglu pirsî
14:03 Li peravên Bodrûmê keleka pênaberan noqî avê bû: 2 penaber mirin
13:47 Dayikên Şemiyê aqûbeta Morsumbul pirsîn
13:03 HDP: Wê teqez AKP-MHP û daraza ku di ferma wan de wê bê darizandin
13:02 Wezîrê Edaletê: Wê hevdîtin bi dîmen ên girtiyan dest pê bikin
12:15 Xizmên windayan aqûbeta Hakki Kaya pirsî
11:46 Macron: Me ji Tirkiyeyê peyamnek vekirî şand
11:35 Ji 5 kesên ku ji heman malbatê hatibûn binçavkirin kesek hat bgirtin
10:34 Di salvegera 28’emîn a qetilkirina xwe de wê Mûsa Anter li du navendan bê bibîranîn
10:20 Li ser bertekan remza ‘sosret’ rakirin
10:16 Rêveberê Navendî yê HDP'ê Aktumur ê MÎT'ê ew revand: Êrîşa li dijî fikra HDP'ê ye
09:58 Li gorî gel sedema qrîza aborî pêvajoya şer e
09:11 ‘Bi lêgerîna madenê xwezayê tune dikin û dikin qada şer'
09:11 Dîcle Anter: Pir tiş hene ku herkes dikare ji jiyana Apê Mûsa hîn bike
09:10 Şener: Divê muxalefet bê gel hev û hê bêtir wêrek be
09:09 Parêzerên Tûrgûr û Şiban giliya leşkeran kirin
09:08 ‘Em hemû ji kuştinên jinan ên li Agiriyê berpirsyar in’
09:07 Ozturk: Divê polîtîkayên têkoşîna bi şewbê re careke din bên sererastkirin
09:01 ROJEVA19'Ê ÎLONA 2020'AN
08:44 Girtiyê 75 salî Ozkahraman jiyana xwe ji dest da
18/09/2020
19:14 Malbata Şenyaşar ÇHD ziyaret kir: Ya girîng doz neyê ji bîrkirin
18:40 Dadgehê 3 kesên beşdarî merasima cenaze bûn girtin
18:29 Ji doza Xalfetiyê kes nehat berdan
17:45 Hestiyên mirovan li Sûrên Amedê dîtin
17:30 TJA'yê li Şirnexê starta 'Em xwe diparêzin' da: Em serî hil didin
17:21 Pirtûkên Yuksekdag gihişt xwînerên xwe
16:03 Rêxistinên mafan û hiqûqê tundiya li Zindanên Amedê kirin rapor
15:32 Girtiyê 75 salî bi lez rakirin nexweşxaneyê
15:19 Malbatan ji bo çûyîna Îmraliyê daxwazname dan dozgeriyê