JMO: Dicle Nehri yatağında ‘tampon bölge’ oluşturulsun

img
 
DİYARBAKIR – Dicle Nehri’nin barajdan Bismil ilçesine kadar olan kısmının tekrar “nehir statüsü”ne alınmasını isteyen JMO Diyarbakır Şubesi,  nehir yatağında “tampon bölge” oluşturularak yapılaşmaya izin verilmemesini istedi. 
 
TMMOB Jeoloji Mühendisleri Odası (JMO) Diyarbakır Şubesi, Dicle Barajı'nda bir kapağın kopmasıyla su seviyesinin yükseldiği nehir sularının yol açtığı tahribata ilişkin yazılı açıklama yaptı. Açıklamada, Dicle Barajı’nın enerji ve sulama amacı ile yapıldığı hatırlatılarak, Diyarbakır kent merkezinin içme suyu ihtiyacının karşılandığı barajın radyal kapağının kopmasıyla saniyede 1600 metreküp suyun Dicle Nehri yatağına boşaldığını ve tarım arazilerinin sular altında kaldığı belirtildi. Açıklamada, “Dicle havzası, ülkemizdeki diğer havzalar içinde sel ve taşkınlar sonucu meydana gelen can ve mal kayıpları açısından Doğu Karadeniz havzasından sonra ikinci sırada yer almaktadır. 1970-2005 yılları arasında havzada 44 kez taşkın meydana gelmiş, 61 kişi hayatını kaybetmiş ve 10974 ha. tarım arazisi zarar görmüştür. 1-2 Kasım 2006 tarihinde ise bölgemizde meydana gelen taşkın ve sel afeti sonucunda 42 vatandaşımız hayatını kaybetmiş ve büyük oranda maddi zarar meydana gelmiştir” denildi. 
 
NEHİR STATÜSÜNDEN ÇIKARILAN KISIMLAR
 
Kıyı Kanunun Uygulanmasına Dair çıkarılan Yönetmelikte “Dicle nehri; ana kolunun Bismil ilçesi ile Türkiye-Suriye-Irak sınırı arasındaki kesimi” olarak tanımlandığı belirtilen açıklamada, Dicle Barajı ile Bismil ilçesi arasındaki kesim ile Dicle Nehrinin ana kolları olan Batman, Garzan, Botan Çaylarının “nehir kapsamı” dışına alındığı kaydedildi. Açıklamada, nehir statüsünden çıkarılan bu kısımların ivedilikle tekrar nehir statüsüne alınması gerektiği belirtildi. 
 
‘YANLIŞ KENTLEŞME KARARLARINDAN VAZGEÇİLMELİ’
 
Dicle Nehri yatağı boyunca kıyı-kenar çizgileri ve taşkın alan sınırları ivedili olarak belirlenmesi ve tampon bölge oluşturulması gerektiğine işaret edilen açıklamada, şunlara yer verildi: “Bu tampon bölgelerin nazım imar planları ve çevre düzeni planlarda belirtilerek yerleşim yerlerine izin verilmemelidir. Tüm afet olaylarında olduğu gibi su baskını zararlarının azaltılması çalışmalarında da en etkin ve ekonomik çözüm; su baskını olayının yaşanmasından önce havza genelinde, tehlike haritalarının hazırlanarak riskli bölgelerin önceden belirlenmesi, yapılaşmadan arındırılması, ağaçlandırma, ıslah projeleri vb. önlemlerin gerçekleştirilmesi, arazi kullanım kriterlerinin belirlenerek yöre halkının eğitimi gibi birbirini tamamlar nitelikteki çoklu tedbirlerin, ilgili kurumların eşgüdümü sağlanarak bir plan dahilinde alınması ile sağlanabilmektedir. Dere yataklarının yapılaşmaya açılması, dere kesitlerinin daraltılması gibi yanlış kentleşme kararlarından vazgeçilip, imar planına esas jeolojik ve jeoteknik etütler ve arazi kullanım planlaması açısından yerleşime uygunluk değerlendirmesi yapılıp yerleşme ve yapılaşma kararları alınmalıdır. Havza içinde gelişen yerleşimler, açılan yeni yollar ve kurulan yeni tesisler ile arazi yapısı değişmekte, elverişsiz tarım yöntemleri ile topraklar daha yoğun bir şekilde kullanılmakta, ormanlar ve meralar tahrip edilmekte ve bunun sonucu olarak da taşkın afetleri giderek daha büyük ve sık olarak meydana gelmektedir. Sanayileşme ve sektör çeşitliliğinin beraberinde getirdiği şehirleşme, akarsu havzalarının muhtelif kesimlerindeki işyeri çeşitliliğini ve yoğunluğunu büyük ölçüde arttırmaktadır. Bu da havza bütündeki hidrojeolojik dengeyi bozmaktadır.”
 
 ‘TAMPON BÖLGEDE YAPILAŞMAYA İZİN VERİLMEMELİ’
 
Jeoloji Mühendisleri Odası yapılması gerekenleri şöyle sıraladı: 
 
“* Doğal bir olay olan yağışların afete dönüşmemesi için gerekli önlemler alınarak can ve mal kaybının önüne geçilmesi için ‘Afet Yönetim Sistemi’ bir an önce oluşturulmalıdır.
 
* Kent merkezlerinin dışında belde ve köylerde de yerleşim alanlarının seçimi, yol güzergahlarının saptanması ve arazi kullanım potansiyellerinin belirlenmesine yönelik ‘Mühendislik Jeolojisi’ çalışmaları yapılarak en uygun alanlar belirlenmelidir. 
 
* Tüm yapılaşmalar için yer seçimi esnasında mutlaka ‘Jeolojik Zemin Etütleri’ yaptırılması şartı getirilmelidir.
 
* Kentsel ve kırsal alan yerleşim süreçlerinde uygulanan kararlarda doğal drenajın korunması esas alınmalıdır.
 
* Dere yatağı kavramının sadece derenin aktığı yer olmadığının, taşkın alanını da kapsadığı göz önünde bulundurularak ‘Tampon Bölge’ oluşturulmalı ve yapılaşmaya izin verilmemelidir.
 
* Dicle Barajı ile Bismil İlçesi arasındaki kesim ile Dicle Nehrinin ana kolları olan Batman, Garzan, Botan Çayları için ‘nehir’  tanımlaması yapılmalı ve bu statüyle rehabilitasyon çalışmalarına başlanmalıdır.
 
* Barajların yapımında gösterilen önem, baraj faaliyete geçtikten sonra da devam etmelidir. Dip savak ve dolu savak kapaklarının periyodik kontrol ve bakımları takip edilmelidir.”
 

Diğer başlıklar

13:58 Barış Anneleri Süleymaniye’de bir araya geldi
13:55 Düzce’de Kürt işçilere saldırı
13:51 Validebağ’da gönüllüleri ziyaret eden Yapıcı: Suç duyurusunda bulunacağız
13:47 'İntihar etti' denilen kadının katledildiği ortaya çıktı
13:43 Temel ve Dündar’ın yargılamasının durdurulması talebine ret
13:15 İHD ve Meriç nehrine atılan mültecilerin ailelerinden açıklama
13:07 Avukatlardan İmralı başvurusu
13:07 TJA’dan yeni dönem öncesi kadın buluşması
12:47 İşten atılan Ayşe Erim'in mücadelesi kazandı
12:46 Validebağ Korusu’nda gerginlik sürüyor
12:38 Başkan temaslı çıkınca Kobanê Davası'na iki gün ara verildi
12:33 'Turunçlu Arıtma Tesisi kapatılsın'
12:29 Elazığ Cezaevi’nde ağız içi arama dayatılıyor
12:19 Meksika’da günde en az 10 kadın ve kız çocuğu katlediliyor
11:56 Emine Şenyaşar'dan avukatlara dayanışma çağrısı
11:49 Vartinis Katliamı davası: Alay Komutanı Karaoğlu hakkında tutuklama kararı
11:39 Kayyım mahallelinin tandırlarını yıktırdı
10:56 6 ayda bin 98 hak savunucusu gözaltına alındı
10:45 Gazeteci Sarya: Suriye'nin geleceğini bölge halkı belirleyebilir
10:45 Avukat Maçoğlu: Kobanê dosyasında unutulan belge araştırılırsa kumpas ortaya çıkacak
10:36 Bölgede HDP'nin oyları artarken, AKP'ninkiler eridi
10:18 Yüzde 98 engelli kişi tutuklandı
10:01 Katledilen kolberlerin cenazesi saatlerce güneş altında bekletildi
09:27 İnfazı yakılan tutukluya 9 yıl fazla ceza yazıldı
09:27 Validebağ Korusu'na polis eşliğinde baskın
09:26 3 kentte ev baskınları: 9 kişi gözaltında
09:11 Federe Kürdistan'da son 6 ayda 4 bin kadın başvurdu
09:11 Polis aramada sigara içen şoförü darp etti
09:10 Yeni yapılaşma için köyler imara açıldı
09:09 Kaçak plastik işletmeleri zehir saçıyor, belediye izliyor
09:08 Ailesi katledilen İzol adliye önünde: Sadece adalet istiyoruz
09:07 Kadınlar mitinge hazırlanıyor: Özgürlüğümüz için evlerden çıkıyoruz
09:06 Anadilde müziği renklerle öğreniyorlar
09:04 15 milyon TL'lik 6 ihalede usulsüzlük
09:03 Tutukluların şikayet dilekçesi başgardiyanda takılıyor
09:02 Gözlerini kaybeden tutuklunun şikayetine ‘ispata muhtaç’ savunması
09:01 ‘Yeni Yüksekova’ çalışması bitmiyor
09:00 21 EYLÜL 2021 GÜNDEMİ
08:33 Barınamayan öğrencilerin eylemi sürüyor
20/09/2021
23:46 Ankara’da 'Barınamıyoruz' diyen 9 öğrenci gözaltına alındı
23:02 Yolcu otobüsüne saldırı: 2 yaralı
22:51 Erdoğan'dan 'yurt' eleştirilerine yanıt
22:34 Rusya’da seçim sonuçları belli oldu
22:06 İzmir’de üniversite öğrencileri çadır nöbeti başlattı
21:07 Koronadan 231 kişi daha hayatını kaybetti
20:24 Çelemoğlu'nu katleden Çetin'in HTS kayıtları incelenecek
20:12 Uğur Tekstil çalışanları: Sendika hakkımız engellenemez
20:06 Suruç Aileleri İnisiyatifi: Dava kapatılmak isteniyor
19:36 BTS'nin oturma eylemi 36’ncı haftasında
19:27 Gökkan’ın avukatları mahkemeyi HSK’ye şikayet etti
19:16 Eğitim Sen: 19 milyon öğrenci kaderine terk edildi
18:45 Heymans: Türkiye’de Torosların yerini Transporter aldı
18:31 Musa Anter ödülleri sahiplerini buldu: Mirası özgür basın emekçileri devraldı
17:58 Bitlis’te sokağa çıkma yasağı
17:51 Gabar’da yangı yayılıyor
17:37 HDP eski Milletvekili Kocaman tahliye edildi
17:29 Cizre’de ‘Özgürlük zamanı’ buluşmaları sürüyor
17:10 Adıyaman'da 339 ev karantinaya alındı
17:08 Cenevre’deki mahkemede konuşan Keskin: İşkence bir devlet politikası
16:57 Apê Musa mezarı başında anıldı
16:30 Türkiye'nin bombardımanında 2 kolber hayatını kaybetti
16:30 Kobanê Davası yarına ertelendi
16:26 Silvan’da bir kişi gözaltına alındı
15:47 Kobanê Davası’nda savunma yapan Tan: MYK toplantısına katılmadım
15:46 Av. Özdoğan: Yargılama siyasi bir partinin odasında başladı
15:36 Türkiye, Cenevre’de yargılanıyor: Kürtlere yönelik ayrımcılık ve işkence arttı
15:10 4 yakını katledilen İzol yine 'adalet' istedi
15:07 Ağaç kıyımı AKP'li belediye başkanını da isyan ettirdi
14:42 Zam talep eden saya işçileri iş bıraktı
14:41 Kadın avukatlardan Emine Şenyaşar'a destek
14:34 Müteahhitler zamlara karşı iş bıraktı
13:49 Ferhat Tepe’nin fotoğrafına yasak: Örgüt bağı araştırılıyor!
13:20 Taliban’dan kadın belediye çalışanlarına ‘evde kalın’ talimatı
13:16 Kobanê eylemlerinde kaç YPG'li tedavi edildi?
13:08 Afganistan’da Kadın Bakanlığı’nın kaldırılması protesto edildi
13:07 HDP’li gençlerden uyuşturucuya karşı etkinlik
13:05 'Barınamayan' öğrenciler geceyi sokakta geçirdi
12:53 Buldan'dan 'kumpas davası' çıkışı: Gerçek suçlular korunuyor
12:33 Gözaltına alınan İranlı 9 Kürt ÖSO’ya teslim edildi
12:33 Leyla Güven'e 'renk' gerekçesi: Bölücü elbise cezaevine giremedi!
12:29 Hasta tutuklu Şahin: Tedavi hakkım engelleniyor
12:28 503 cenaze kimsesizler mezarlığında bekletiliyor
12:27 İbrahim Ayhan mezarı başında anıldı
12:05 Kobanê Davası: İddianamenin omurgasını oluşturan ifadeler dosyada yok
11:50 Ekolojist Akyıldız: Tarihte görülmemiş doğa kırımı yaşanıyor
11:33 Şenyaşar: Bu zulmü dayanışmayla sonlandıracağız
11:22 Gazeteci Durket Süren’in duruşması ertelendi
11:22 Bir zamanlar değirmene şimdi ise köye hayat veriyor!
11:02 Apê Musa katledildiği sokakta anıldı
10:45 Kobanê Davası'nda gazeteci ve izleyicilere engel
10:32 Vartnis Katliamı duruşmasına dayanışma çağrısı
10:30 Efrîn'de Kürtçeye yasak!
10:29 Yeni Yaşam ‘Apê Musa'nın kalemiyiz’ manşetiyle çıktı
10:28 Yousif Ismael: ABD Suriye'den çekilir, Irak’ta kalır
10:04 Herkesin değerini teslim etmeye mecbur olduğu gelenek
09:33 Halktan ve doğadan yana...
09:31 Özgür haberciliği ilke edinenlere teşekkür borçluyuz
09:20 'Siz bunların haberini mi yapıyorsunuz?'
09:16 Özgür basının temsilcisi 4 yaşında!
09:14 MA 'Ötekilerin' sesi oldu