Doç. Dr. Arsan: Salgında kutuplaştırıcı yayınlardan kaçınılmalı

img

İSTANBUL - Gazetecilerin Kovid-19 salgını tehdidine karşı dezavantajlı konumda olduğunu söyleyen Doç. Dr. Esra Arsan, bu süreçte özellikle “Toplumu kutuplaştırıcı, belli bir gruba veya ırka dönük nefreti körükleyen yayınlardan kaçınılmasının” önemi üzerinde durdu.

Türkiye’de giderek yayılan koronavirüs (Kovid-19) salgınından kaynaklı bugüne kadar 59 kişi yaşamını yitirirken, 2 bin 433 kişinin de testleri pozitif çıkmış durumda. Hükümet tarafından salgına ilişkin alınan tedbirler kapsamında başta hizmet işkolu olmak üzere birçok alanda faaliyetler durduruldu. Sağlık, tekstil, sanayi, inşaat gibi işkollarında çalışmalar devam ederken, salgın tehdidi karşısında en riskli meslek grupları arasında gazeteciler de var.
 
Gazetecileri salgından korumak için medya sahiplerine tüm dünyanın uyguladığı evden çalışma yönteminin devreye konulması çağrısında bulunan Türkiye Gazeteciler Sendikası (TGS), yine Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanlığı, Basın İlan Kurumu ve Hükümet’ten de bu konuda harekete geçilmesini istedi.
 
Gazetecilerin bu süreçte karşı karşıya bulunduğu riskler ve alınabilinecek önlemlerin yanı sıra nasıl bir yayıncılık izlenmesi gerektiğine ilişkin Doç. Dr. Esra Arsan, MA’ya konuştu. 
 
‘GAZETECİLERİN İZİN YAPMA ŞANSI YOK’
 
Türkiye gibi ülkelerde salgına rağmen pek çok işkolunda günlük iş rutinlerinin devam ettiğini, bunun da hastalık kapma riskini artırdığını belirten Arsan, sağlık çalışanları ile birlikte gazetecilerin de pandemi dönemlerinde izin yapma şansının olmadığını dile getirdi.
 
Kamu sağlığı için hastanelerin çalışacağını, gazeteciler de kamu yararına gazetecilik yapmaya devam edeceklerini söyleyen Arsan, tabi bu durumun gazetecilerin kendi sağlıkları pahasına halka bilgi taşıması anlamına gelmediğini ifade etti. Arsan, “Gazeteciler son derece dikkatli şekilde kendilerini korumalı ve çalıştıkları medya kurumları da bu gazetecilerin can güvenliği için gerekli her türlü önlemi almak durumunda. Virüse karşı korunmada gerekli hijyen, eldiven, maske, gerekirse daha da koruyucu ekipman vs. hep medya kurumları tarafından temin edilmek zorunda” dedi.  
 
‘ÖLÜM-KALIM ZİNCİRİNDE BİR HALKA…’
 
Sokakta haber takibi yapan gazetecilerin sürekli sahada olmalarından kaynaklı evdeki yakınlarının başına gelen veya gelecek olan tehlikeleri düşünerek, psikolojik olarak kırılgan duruma geldiklerini kaydeden Arsan, “Belki hasta bir yakınını evde veya hastaneye bırakarak çalışmak zorunda veya yaşlı bir yakınını yalnız bırakarak sokaklara çıkacak. Bütün bu psikolojik baskılar, gazetecinin habere bakışını ve haberi hazırlama sürecini etkiler. Bu nedenle çalışma günleri azaltılarak, mutlaka nöbetleşe göreve gitmek gerekir bu dönemde. Böylelikle kendisi de ölüm-kalım zincirinde bir halka olan gazeteci, insani ihtiyaçlarını karşılayabilecek zaman bulsun” diye belirtti. 
 
Doç Dr. Arsan, böylesi salgın zamanlarında sürekli sokakta olmaması gereken gazetecilerin sokakta oldukları zamanlarda ise gerekli hijyen kurallarını yerine getirmesi ve sosyal mesafeyi korumak zorunda olduklarını özellikle vurguladı. 
 
'İNSANİYET YOKSUNLUĞUDUR’
 
Türkiye’de birçok iş kolunda iş sağlığı ve güvenliğine dikkat edilmediğini, özellikle büyük medya kuruluşlarında çalışan gazetecilerin durumunun çok daha sıkıntılı olduğunu belirten Arsan, nedeni şöyle açıkladı: “Kâr hırsı içindeki patronlar, gazetecinin can güvenliğini teferruat olarak görüyorlar. Demirören Medya’ya ait CNN Türk’ün sokakta çalışan muhabirleri bina önünde tecrit etmesi ve onları küçücük bir konteynırda içi içe çalışmaya zorlaması resmen işkence ve kötü muameledir. Bina içindeki görece değerli yazar, çizer, yönetici sokaktan gelecek virüse karşı korunuyor, ama sokaktaki muhabir ölse ağlayanı olmayacak. Bu bir suçtur ve aynı zamanda insaniyet yoksunluğudur, vicdansızlık ve ahlaksızlıktır.” 
 
‘TEHLİKENİN İÇİNDE HABER GEÇİYORLAR’
 
Gerçek gazetecilerin böylesi zamanlarda kendisini toplumdan izole edemeyeceğini söyleyen Arsan, “En iyi gazeteci, hayatta olan gazetecidir. Buradan hareketle, aynı inşaat sektöründeki gibi ‘önce can güvenliği’ deyip, kendimizi koruyacağız. Ancak kendimizi ne kadar korursak koruyalım, yine de en kırılgan ve virüse yakalanma riski yüksek olan bir kitle gazeteciler. Bu nedenle dünyanın en zor haberciliği aslında. Aynı savaş muhabirliği gibi. Tehlikenin içinden haber geçmek zorunda. Kendisini izole ederek, ancak dünya basınını izleyip, yapabiliyorsa çeviri haber yapabilir, bilimsel makalelerden haber konusu çıkartabilir. Bir şekilde faydalı olur aslında. Bir de dünyanın her yerinde freelance çalışan gazeteciler var. Onlar bu durumdan çok rahatsız. Örneğin spor muhabirleri… Salgından dolayı maçlar iptal oldu. Hal böyle olunca onlar da haber yapamaz durma geldiler. Bu insanlar haber başına telif ücreti kazanıyorlar ve haber yapmazlarsa, para da kazanamıyorlar. Ancak evde oturdukları müddetçe, harcamaları, ev kiraları veya kredi borçları devam ediyor” sözleriyle yaşanan olumsuzluklara dikkat çekti.  
 
'HABERLER KORKU VE PANİĞE SEVK ETMEMELİ'
 
Arsan, sahada yaşanan bu zorluklara rağmen gazetecilerin kaleme aldıkları haberlerinde doğru bir dil kullanması gerektiği üzerinde önemle durdu.
 
Gazetecilerin öncelikle doğru kaynaklardan doğru bilgi alması, konunun uzmanlarıyla görüşmesi gerektiğini söyleyen Arsan, “Diyanet İşleri, sporcular, ünlüler, konunun uzmanı olmayan doktorlar haber kaynağı olmamalı. Her önüne gelene konu hakkında konuşma imkânı verilmemeli. Tiraj veya reyting uğruna sansasyonel başlık, fotoğraf kullanılmamalı. İnsanların özel hayatlarının dokunulmazlığına saygı gösterilmeli ve hasta bireylerin, izinleri olmadan fotoğrafları veya videoları paylaşılmamalı. Haber dili bilgilendirici olmalı, korkutucu veya paniğe sevk edici değil” dedi. 
 
Fakat bunlar yerine belli bir yaş grubuna dönük dışlayıcı ve ötekileştirici yayınlar yapılabildiğini belirten Arsan, şunları ifade eti: “Bu çok yanlış. Toplumu kutuplaştırıcı, belli bir gruba veya ırka dönük nefreti körükleyen yayınlardan kaçınılmalı. İçinde bulunduğumuz bilinmezlik, her gün değişen gerçeklik karşısında gazeteci son derece bilgiye, veriye, grafiklere ve tablolara dayalı habercilik yapmalı.” 
 
‘ŞEFFAF BİR DEVLET MEKANİZMASINA İHTİYACI VAR’
 
Gazetecilerin doğru habere ulaşmasının çok zorlu olduğu koşullardan geçildiğini vurgulayan Arsan, bu salgın döneminde doğru bilgiye ulaşabilmeleri için gazetecilerin şeffaf bir devlet mekanizmasına ihtiyacı olduğunu söyledi.
“Biz de maalesef devlet ve hükümetin gazetecilere sunduğu veriler çok kısıtlı, hatta yanıltıcı, belki de hiç doğru değil” diyen Arsan, böyle toplumlarda gazeteciliğin kalitesinin de düştüğünü belirtti.
 
Bu noktada gazetecilere yazdıkları her haberde mutlaka hükümetin vermiş olduğu bilgilerin yetersizliğini, arayıp yanıt alamadıkları yetkilileri, merak edip öğrenemedikleri soruları bıkıp usanmadan tekrar etmelerini salık veren Arsan, yine haberlere bu çabaya dair ‘bugün de şu sorulara yanıt alamadık’ veya ‘Bakanlık hala ısrarla şu sorularımıza yanıt vermiyor’ cümlelerinin eklenmesi gerektiğini kaydetti.
 
MA / Erdoğan Alayumat

Diğer başlıklar

19:38 HDP: Adalet Bakanlığı ÇHD ile görüşmeli, taleplerini karşılamalı
19:27 Libya eski Başbakanı koronavirüsten öldü
18:55 SES salgına ilişkin tespit ve önerilerini açıkladı
18:37 Yunanistan’da otele yerleştirilen Türkiyeliler sağlıklı gıda ve suya ulaşamıyor
17:56 Karşıyaka Çarşısı'nın giriş çıkışları kapatıldı
17:49 ‘Zorunlu işler dışında üretim durdurulsun’
17:39 Sokak hayvanları için genelge
17:29 Yardım ettikleri halkı teşhir edip, parayı buzladılar
17:08 Gelecek Partisi’nden infaz düzenlemesine 7 itiraz
16:57 Cezayir’den getirilen 299 kişi karantinaya alındı
16:55 Kardeş Aile Kampanyası: Seçilmişler öncülük edecek
16:46 TTB: Etik değerlere uygun davranılmalı
16:45 Ağrı’da bir kadın katledildi
16:32 Evde kalsak da sessiz kalmayacağız: Gazetecilere özgürlük!
16:31 Karantinadaki öğrenciler test yapılmadan evlerine gönderilecek!
15:50 Savur’da 4 Nisan kutlaması
15:50 İşçi Sendikaları: Genç işçiler geleceğimiz değil mi?
15:49 DİSK Ege Bölge Temsilcisi Sarı: Hükümet işçilere açıkça ‘ölün’ diyor
15:34 ÇHD: Tutuklu 2 avukat açlık grevini ölüm orucuna çevirdi
15:12 Uçan Süpürge Kadın Filmleri Festivali online yapılacak
14:59 Buldan: İmralı’dan bir ses, bir görüntü topluma ulaşmalı
14:38 Dünya basınında koronavirüs: Mülteci kamplarında endişe büyüyor
14:21 Rüzgar seralara zarar verdi
14:21 Van cezaevleri raporu: Mahpuslar büyük bir risk altında
14:18 Batman’daki tutuklular Diyarbakır'a sevk edildi
14:15 Tufanbeyli karantinaya alındı
13:32 Tüm çalışanlara ücretli izin talebi
13:26 İHD Batman Şubesi: İsyana ilişkin tutuklularla görüşme talebimiz kabul edilmedi
13:11 Gardiyanların tutukluyu darp ettiği iddia edildi
12:45 Hukuk örgütleri ve barolardan Avukatlar Günü açıklaması
12:31 İzmir Limanı’ndaki memurlar virüse karşı korunaksız
12:25 Çöken evin enkazında yaşamını yitiren çocuklar defnedildi
12:22 DEDAŞ’ın 3 yıldır onarmadığı elektrik telleri can aldı
11:45 HDP MYK'si toplanıyor: Kardeş Aile Kampanyası gündemde
11:20 93 ilaç daha geri ödeme listesine alındı
11:00 Sağlık Bakanı uyardı: İzole etmezsek kontrol şansımız olmaz
10:23 Husumetli aileler arasındaki kavgada 1 kişi öldü
10:13 Bakanlık: 18-20 yaş aralığındaki işçiler yasaktan muaf tutulacak
09:29 Gergerlioğlu: İnfaz yasası hakkaniyete uygun değil
09:20 Sahadaki gazeteciler salgın tehdidi ile yüz yüze
09:19 Dizi setleri virüse davetiye çıkarıyor
09:18 Karantina önlemleriyle hava kirliliği azaldı
09:17 Prof. Akkurt uyardı: Nano maskeler kansere neden olabilir
09:16 'Siyasi tutukluların ölüm fermanı'
09:16 Hukukçu Alataş: Devlet adalet sistemi tümüyle iflas etti
09:15 Halk sağlığı uzmanı Okyay: Önlemler alınmazsa çok kişi virüse yakalanır
09:13 'Sağlık Bakanlığı sağlık çalışanları arasına ayrım koyuyor’
09:12 VOSİAD Başkanı: Destek paketleri yaşam ihtiyaçlarından çok uzak
09:11 Millet can DEDAŞ kâr derdinde
09:11 Turan: İşimiz virüse kaldı
09:10 ‘Yasal düzenlemede evrensel hukuk esas alınsın’
09:09 Ömer Öcalan: Devletin temelinde Kürt düşmanlığı var
09:00 05 NİSAN 2020 GÜNDEMİ
08:58 MED TUHAD-FED: Cezaevleri için sesinizi yükseltin
08:11 Çınar’da ev çöktü: 2 çocuk hayatını kaybetti
00:55 Batman Başsavcılığı’ndan cezaevi açıklaması
00:11 Batman Cezaevi’ndeki tutukluların bir kısmı sevk edildi
04/04/2020
22:40 Batman Cezaevi önündeki bekleyiş saatlerce sürdü
22:17 İstanbul’da metro seferlerinde değişiklik
22:04 4 Nisan'ı şarkılar eşliğinde kutladılar
21:55 ‘Emekçilerin vefa grupları adı altında görevlendirilmeleri risk taşıyor'
21:39 Batman Barosu: Koğuşlara müdahale yapıldı, can kaybı yok
21:27 HDP’den Batman Cezaevi isyanına dair açıklama
21:18 İlerici Kadınlar: Salgınla birlikte şiddet ve cinayet de devam ediyor
21:06 Öcalan’ın 71'inci yaş günü Elpelur köyünde kutlandı
20:26 Koronavirüsten hayatını kaybedenlerin sayısı 501’e yükseldi
20:12 Diyarbakır’da Kovid-19’tan iki kişi daha yaşamını yitirdi
19:31 Batman Cezaevi’nde tutuklular isyan çıkardı
18:29 ‘20 yaş altı yasağı 4 milyon kişiyi işsiz bırakacak’
18:20 İlham Ehmed: QSD ile Türkiye arasında anlaşma yok!
18:16 Silvan’da iki kişi Kovid-19 salgınından yaşamını yitirdi
18:12 ‘Defin edilme hakkına saygı gösterilmeli’
17:12 Amara'dan seslendi: Öcalan artık Ortadoğu halklarının gönlünde
16:58 İDT: Dayanışma tek elden değil, tüm kesimlerle yapılsın
16:49 Evi 5 ayda 4 kez basıldı
16:36 Sabahattin Ali’nin akıbeti soruldu
16:28 Tekirdağ'da toplu ulaşım durduruldu
16:20 Para yardımı yapılanlar sosyal medyada ifşa ediliyor
16:09 Kadına yönelik artan şiddet bakana soruldu
16:05 İHD: Elçi’nin faillerine en hafif ceza verilmek isteniyor
16:04 ‘Acı kaybın vebali iktidarın boynunadır’
15:35 HDK ve HDP: Türküler susmayacak
15:20 'Zonguldak'ta giriş çıkışların kapatılması yeterli değil yasak ilan edilsin'
15:14 CHP Kadın Kolları Başkan Yardımcısı hayatını kaybetti
15:05 DTK: Öcalan’ın aile ve avukat görüşmeleri sağlansın
15:03 Helin Bölek’in cenazesi zorla defnettirildi
14:56 F Oturumu: Hasta tutuklu Kaya serbest bırakılsın
14:51 KOAH hastası tutuklu koronavirüse karşı korumasız!
14:50 Amed Şehir Tiyatrosu arşivini dijitalde paylaşıma açtı
14:40 Yüksekdağ’ın tahliye başvurusuna mahkeme ‘somut delil’ görmedi
14:12 Diyarbakır’da 2 sağlık çalışanında virüs tespit edildi
14:10 Cenazenin yıkanmasına izin verilmedi
14:05 Cizre'de 4 Nisan kutlaması
13:50 Cumartesi Anneleri Talat Türkoğlu’nun akıbetini sordu
13:31 İnşaat işçileri için dayanışma kampanyası
13:24 Kayıp yakınları: Adaletin tesisi için hakikat ortaya çıkarılmalı
13:13 Ergani’de bir mahalle karantinaya alındı
12:58 Helin Bölek’in cenaze törenine polis engeli
12:55 Özel hastanenin tıbbi atıkları tehlike saçıyor
12:48 Toronto Üniversitesi Kürt dilini müfredatına aldı