Yeni rejimin Meclis karnesi: İktidarın torba yasaları geçti, muhalefet susturuldu

img

ANKARA - Cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminin ilk bir yıllık Meclis pratiğinde, AKP- MHP ittifakının getirdiği torba yasalar transit geçti, muhalefetin verdiği araştırma ve soru önergeleri reddedildi. Bir yılda 14 torba yasa kanunlaştı, muhalefet milletvekilleri hakkında ise 633 fezleke hazırlandı. 

 
Cumhurbaşkanlığı hükümet sisteminin 24 Haziran 2018 tarihinde hayata geçirilmesinin ardından yeni rejime uyarlanan Türkiye Büyük Millet Meclisi’nin (TBMM) yasama faaliyeti 18 Temmuz itibariyle tatile girdi. 1 Ekim saat 15.00’te açılacak Meclis’in yeni rejimdeki ilk yıl pratiğinde, sadece AKP- MHP ittifakına çalıştı. 
 
14 TORBA YASA KANUNLAŞTI
 
Meclis Genel Kurul’a getirilen torba yasalar geçtiğimiz yılın en çok tartışılan konularının başında geldi.  27’nci yasama döneminde ikisi gelir vergisi, biri vergi kanunu olmak üzere toplamda 14 tane torba yasa teklifi getirilerek, kanunlaştı. Merkez Bankası’nda düzenlemeler, vergi affı, köprü affı, ÖTV zamlarında düzenlemeler gibi daha çok ekonomik düzenlemeyi içeren bu torba yasa teklifleri, muhalefetin eleştiri konusu oldu. Muhalefetin daha çok “seçim rüşveti”,  “ekonomik krizin itirafı”, “krizin düzenlemesi” olarak şerh düştüğü torba yasa tekliflerinde tüm bu sorunların temelinde muhalefet tarafından “tek adam rejimi” diye nitelendirilen “Cumhurbaşkanlığı Hükümet Sistemi” gösterildi. 
 
‘SARAY’ VE ‘SAVAŞ BÜTÇESİ’ 
 
Meclis’in en yoğun mesai harcadığı dönem 2019 Yılı Merkezi Yönetim Bütçe görüşmeleri oldu. Ekonomik krizi derinleştirdiği ve daha çok güvenlikçi politikalara yatırım yapıldığı eleştirileriyle tartışmalı ve gergin geçen bütçe görüşmelerinde HDP, 2019 yılı için hazırlanan bütçeye “savaş bütçesi”, CHP ise “saray bütçesi” şeklinde şerh düştü.
 
2 BİN 81 KANUN TEKLİFİ GETİRİLDİ 
 
Geride bırakılan yasama döneminde Meclis’e getirilen kanun teklifi sayısı ise toplamda 2 bin 81. Bu rakam içerisinde 40 kanun teklifi kabul edildi, 57’si gündemde, bin 983 tanesi ise komisyonda. Bedelli askerlik teklifi ile 2018 Temmuz ayında Olağanüstü Hal’i kaldıran ancak muhalefetin “OHAL’i kalıcılaştırdı” diyerek eleştirdiği kanun teklifleri Meclis’te çokça tartışıldı.
 
ARAŞTIRMA ÖNERGELERİ REDDEDİLDİ
 
Toplamda 972 araştırma önergesi veren CHP’nin bu önergelerinden 13’ü kabul edildi, 959 tanesi ise gündeme alındı. HDP’nin verdiği 322 araştırma önergesinden sadece 7’si kabul edildi. İYİ Parti’nin 170 araştırma önergesinden sadece 7’si kabul, 1 ise reddedildi. MHP’nin 77 araştırma önergesinden 9’u kabul edildi, 68’de gündeme alındı. AKP ise verdiği 19 araştırma önergesinin 9’u kabul edildi, 10’u da gündeme alındı.
 
13 BİN 488 SORU ÖNERGESİ
 
Buna göre, 27 Yasama Dönemi’nin başladığı 7 Temmuz 2018 tarihinden 10 Temmuz 2019’a kadarki 1 yıllık süreçte 13 bin 488 yazılı soru önergesi işleme alındı. CHP 10 bin 63; HDP bin 926; İYİ Parti bin 125 önerge verdi. MHP 300 soru önergesi verirken, Türkiye İşçi Partisi 7, Demokrat Parti 3, bağımsız vekiller de 8 önerge verdi.
 
MUHALEFETİN VERDİĞİ BİN 464 ÖNERGEDEN 27’Sİ KABUL EDİLDİ
 
Muhalefet partilerinin verdiği bin 464 araştırma önergesinden sadece 27’si kabul edildi. Partilerin ortak araştırma önergesiyle, bilişim ve teknolojilerinin bağımlığının etkilerinin incelenmesi, tıbbi ve aromatik bitkilerin korunması, down sendromu, otizm ve diğer gelişim bozukluklarının yaygınlığının tespiti, ALS, SMA hastalarının yaşadığı soruların ve çözümlerinin belirlenmesi ve hayvan haklarının korunması amacıyla 6 komisyon kuruldu. Rabia Naz Vatan başta olmak üzere şüpheli çocuk ölümlerinin araştırılması için ise komisyon kurulması kararı alındı.
 
Buna karşın muhalefetin ekonomik kriz ve yoksulluk, kadın ve çocuğa yönelik şiddet ve cinsel istismar, Kürt sorunun demokratik çözümü gibi konuları içeren soru ve araştırma önergeleri reddedildi, talep edilen komisyonlar kurulmadı.
 
 638 FEZLEKEDEN 430’U HDP’YE
 
Meclis faaliyetleri döneminde AKP, CHP, HDP, İYİ Parti, TİP ve MHP milletvekillerinin de olduğu toplam 638 dokunulmazlık fezlekesi Meclise getirildi. Fezleke rekorunu ise HDP kırdı. 56 HDP’li isim toplamda 430 fezleke hazırlandı. CHP’li 60 milletvekili hakkında toplam 193, İYİ Parti’li 4 milletvekili hakkında 4, AKP’li 3 vekil hakkında 3, MHP’li iki milletvekili hakkında 2 ve TİP milletvekilleri hakkında ise toplamda 5 fezleke hazırlandı. Bir fezleke de bağımsız milletvekili Öztürk Yılmaz’a geldi.
 
265 FEZLEKE KADIN MİLLETVEKİLLERİ HAKKINDA
 
638 fezleke arasında 265 fezleke kadın milletvekillerine geldi. Bunlardan 246’sı HDP’li kadın milletvekilleri, 18’i CHP’li kadın milletvekillerine ve 1’i de MHP’li kadın milletvekiline ait. Kadınlar arasında hakkında en fazla fezleke hazırlanan milletvekili ise 39 fezlekeyle HDP’li Feleknaz Uca oldu.
 
Parti Genel Başkanlarından Kemal Kılıçdaroğlu hakkında 23 fezleke, TİP Genel Başkanı Erkan Baş hakkında 2, HDP Eş Genel Başkanları Pervin Buldan hakkında 20, Sezai Temelli hakkında 7 fezleke hazırlandı. Böylece hakkında en çok fazla fezleke hazırlanan Genel Başkan Kılıçdaroğlu oldu.
 
BEYAZ TÜLBENTLİLER 5 GÜN MECLİS’TEYDİ
 
Yıl boyunca Meclis’te en çok konuşulan konular ise Türkiye’nin içine girdiği ekonomik kriz, Cumhurbaşkanlığı sistemi, PKK Lideri Abdullah Öcalan üzerindeki tecridin kaldırılması talebiyle başlatılan açlık grevi eylemleri oldu. HDP’nin tüm milletvekilleri açlık grevlerinin devam ettiği süre boyunca kürsüde 200 gün boyunca eylemde olan DTK Eş Başkanı Leyla Güven ve cezaevlerindeki açlık grevlerine dikkat çekerek, tecridin kaldırılması çağrısını yaptı. HDP’liler Meclis’te açlık grevlerine dikkat çekmek için oturma ve açlık grevi eylemi gerçekleştirdi. Cezaevinde açlık grevinde bulunan yakınları için Meclis’te oturma eylemi başlatan Beyaz tülbentlilerin 5 günlük eylemi de Meclis’e damgasını vurdu.
 
SİSTEM TARTIŞMALARI
 
Muhalefetin kuvvetler ayrılığını ortadan kaldırdığı, Meclis’i işlevsizleştirdiği, “ tek adam rejimi” gibi odak konular üzerinden eleştirdiği yeni sistem, 23 Haziran seçimleri sonrası Meclis’te en çok tartışılan konular arasında yerini aldı. Özellikle yerel seçimler sonrası, CHP’nin güçlendirilmiş parlamento ve HDP’nin köklü değişiklikler yapılması gerektiği yönüne çağrıda bulunurken, AKP ise yeni dönemde revizyon gündemiyle sistemle ilgili tartışmaları gündemine aldı.
 
YARGI REFORMU
 
Kamuoyunda yoğun beklentiye neden olan Yargı Reformu ise siyasi iktidarın vaat ettiği gibi Meclis’e getirilmedi. Yargı Reformu, muhalefetin, TMK, CMK gibi kanunlarda belli başlı düzenlemeler yapılması gerektiği yönünde öneri ve eleştirilerde bulunarak son günlerde Genel Kurul’da en çok gündemine aldığı konular arasındaydı. 
 
MA / Diren Yurtsever 
 
 

Diğer başlıklar

18:55 Serbest kalır kalmaz darp raporu ile TİHV'e başvurdular
18:42 5 gazeteci 5 gündür gözaltında
18:19 Türk: Demokratik bir Türkiye için mücadele ediyoruz
17:51 Hasankeyf kapatılıyor!
17:50 Kayyumları protesto eden kadınlara polis müdahalesi
17:43 Siyasi kadın tutuklulardan ‘kayyum’ mesajı: Sesinizi yükseltin
17:36 Van’da 6’ncı gün: Özgökçe kayyum icraatlarını teşhir etti, halk sloganlarla yürüdü
16:46 Akar: Müşterek Harekât Merkezi faaliyete başladı
16:19 ‘Artık bir kişi daha eksilmeyeceğiz’
15:58 Davutoğlu’ndan yanıtı istenen soru: Emir ve talimatları kim verdi?
15:33 Yaralı polislerden biri daha hayatını kaybetti
15:24 Kadıköy’de gözaltına alınan 2’si gazeteci 11 kişi serbest
15:22 Hasta tutuklu Gün’ün tedavi edilmesi için çağrı yapıldı
15:06 Polis engeline rağmen kayyum protesto edildi
14:58 Dağa kaçırıldığı iddia edilen Akar gözaltına alındı
14:54 Boynundan aşağısı felç olan Turan'ın serbest bırakılması istendi
14:49 HDP’li Tiryaki’den Davutoğlu’na: Karanlıkta kalmış şeyleri açıklamak zorunda
14:47 ‘Dün katlediyordular bugün iradelerini hiçleştiriyorlar’
14:22 Diyarbakır’dan Davutoğlu’na: Neden susuyorsun?
14:08 KESK, DİSK, TMMOB ve TTB’den Diyarbakır kararı
13:55 TJA’dan Emine Bulut tepkisi: Susmayacağız
13:53 1 yıldır Galatasaray Meydanı onlara yasak: Hesap sormaya devam
13:43 ÇUKUROVA TUHAY-DER ilk kongresini yaptı
13:42 Emekçilerden greve katılım çağrısı
13:33 HDP Yeni Akit’i yalanladı
13:29 HDP: Davutoğlu’nun söyledikleri araştırılsın
13:16 Esenyurt’ta 3 kişi gözaltına alındı
13:13 Erkek şiddeti sınır tanımıyor: Doğumdan çıktı eşinin saldırısına uğradı
12:56 Ebdî: Suriye'nin garantisi olacak askeri bir güç oluşturacağız
12:20 Diyarbakırlılara ‘Malazgirt programına katıl’ mesajı
12:01 Dicle’de zırhlı araç devrildi: 1 ölü, 5 yaralı
11:53 Darp edilen avukatlar: Kayyumları protesto etmeye devam
11:44 1 Eylül mitingine çağrı: Barış için sesimizi yükseltelim
11:40 KESK, DİSK, TTB ve TMMOB: Derhal görevleri iade edilsin
11:32 Diyarbakır’da oturma eylemi 6’ncı günde
11:20 Üst geçide pankart: Kayyum gidecek, halk kazanacak!
11:12 DBB’nin kayyumu ‘kayyum sitesini’ açtı
10:58 Birdal’dan Kılıçdaroğlu’na: İstanbul, İzmir ve Ankara belediye başkanlarıyla bölgeye git
10:50 Van’daki gözaltılar: Kadınların türbanı alındı, ‘talimatla protesto’ tutanağı dayatıldı
10:19 İdlib’de son durum: Türkiye zorda, rejim QSD kapısında, Efrin masada
10:00 Özgürlükçü Sol Grubu’ndan CHP’ye kayyum çağrısı
09:50 Kadıköy’de gözaltına alınanlar adliyeye sevk edilecek
09:48 HDP ‘Merkezi Koordinasyon’ kurdu: Kayyumlara karşı kesintisiz eylem
09:34 Türkdoğan: Çıkış yolu Öcalan’ın çağrısına cevap vermektir
09:18 HDP Gençlik Meclisi üyesi gözaltına alındı
09:07 Bülbül: Barış olasılığına karşı pimi çektiler
09:06 Mızraklı Soylu’yu Goebbels’e benzetti: Yalanları çıplak!
09:05 Peköz: Rusya İdlib’den sonra Efrin ve Bab’ı da isteyecek
09:04 Kaz Dağları’nda 21 yıldır katliam sürüyor: Sırada Ağı Dağı var
09:02 Tarihçi Erdoğan Aydın: Öcalan'ın çözüm gücü var