Uzmanlardan son uyarı: Hasankeyf hala kurtarılabilir

img

DİYARBAKIR – Sular altında kalacak Hasankeyf’i ziyaret eden enerji jeopolitiği uzmanı Mehmet Öğütçü ve EMO Yönetim Kurulu Başkanı Gazi İpek, Türkiye’nin enerji ihtiyacı adı altında bu projeye ihtiyacı olmadığını yineleyerek, “Hala bu yanlıştan dönülme şansı vardır” diyerek alternatif çözümler önerdi. 

 
Türk Mühendis ve Mimar Odaları Birliği (TMMOB) adına, Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) tarafından Diyarbakır Şubesinin ev sahipliğinde "Enerji, Ekoloji ve Toplumsal Barış" başlığıyla düzenlenen 12'nci Enerji Sempozyumu’nun katılımcıları sular altında kalacak Hasankeyf’i ziyaret etti. Ziyarete katılanlardan The Bosphorus Energy Club Başkanı Mehmet Öğütçü ve EMO Yönetim Kurulu Başkanı Gazi İpek, gözlemlerini ve çözüm önerilerini Mezopotamya Ajansı’yla (MA) paylaştı. 
 
‘MANZARA ÜRKÜTÜCÜ, UTANDIM’ 
 
Hasankeyf’i ziyaret edenlerden enerji jeopolitiği uzmanı Öğütçü, gördüğü tablo karşısında çok üzüldüğünü ve utandığını belirterek, “Gördüğünüz manzara gerçekten ürkütücü. Evler yıkılmış, karşıdaki tepede Selahaddin Kalesi’nin hemen altında muazzam bir beton ve taş var. İstinat duvarı yapılmış. Tarihi köprünün ayakları aslına uymayan bir şekilde restore edilmiş. Bazı türbeler, eserler kaydırılmış ama tarihi mekanın bütünlüğü bozulmuş” dedi. 
 
‘ENERJİ İLE TARİH VE ÇEVRE BAĞINI KURAMIYORUZ’ 
 
Türkiye’nin orada üretilecek elektriği ihtiyacı olmadığını verilerle ortaya koyan Öğütçü, “Enerjiye ulaşmak için medeniyetin izlerini tahrip etmek, betona ve suya gömmek kabul edilebilir bir şey değil. Hele ki geldiğimiz aşamada. Biz medeniyete yeni izler bırakacağımıza geçmişten gelen izleri silmeye başladık. Enerjiyle tarih ve çevre arasındaki bağlantıyı iyi kuramıyoruz. Bu sadece Hasankeyf’te yaşadığımız bir olgu değil. Ülkemizin neresine giderseniz gidin, hidroelektrik, altın madenleri, termik santrallerde insan sağlığını ve doğayı tahrip eden bir yaklaşım izliyoruz. Savunma olarak ‘Enerjisiz kalacağız’ demek, basit bir izahat. Kendi yeteneklerimize, zekâmıza, tarihimize ve medeniyet mirasımıza ihanet olur. Ne su ne enerji ne güvenlik mülahazaları böyle bir şeyi haklı gösterebilir. Ben burada tamamen Hasankeyf’in tarihi özelliğine odaklanması gerektiğini düşünüyorum. Bu her türlü siyasi, ekonomik mülahazanın üzerindedir” diye belirtti. 
 
‘MALİYETİ KARŞILANABİLİR’ 
 
“Hala bu yanlıştan dönülme şansı vardır” diyen Öğütçü, şöyle devam etti: “Ya suyun akış yönü değiştirilebilir ya barajın belki mühendisliğinde zamanında hatırlıyorum bir takım çalışmalar yapılmıştı kademeli olarak yükselttirilirse ya da alçaltılırsa ona göre bu alan kurtarılabilir. Bunun için maliyeti ne olursa olsun Türkiye maliyeti karşılayabilir. Böyle bir medeniyet mirasının koruyabilmek için bunu geri çevirecek adımlar atılmalıdır. Bu konuda hükümetin tamamen inşaat, enerji ve su odaklı hareket etmesi doğru değildir. Çünkü öyle şeyler vardır ki onlara değer biçemezsiniz. Bu onlardan bir tanesidir. Yani Topkapı müzesine koyabileceğiniz değerde nitelikteki eserleri suyun altında bırakmak betona boğmak anlaşılır bir şey değil. Hele hele oranın doğal yapısına uygun evleri yıkıp tepede beton yığınlardan TOKİ inşaatları yapmak bu o çevreye o habitata, o tarihe hakarettir. Ben işin politik güvenlik mülahazalarından bağımsız olarak Hasankeyf’i bir kültürel tarihi miras olarak görüyorum.” 
 
‘ÇAĞ VE İNSANLIK DIŞI BİR PROJE’ 
 
Elektrik Mühendisleri Odası (EMO) Yönetim Kurulu Başkanı Gazi İpek de gördüklerinin karşısında duygulandığını dile getirdi. Böyle bir projeye ihtiyacın olmadığını vurgulayan İpek, “Çok rahatlıkla çözülebilir bir sorun olduğu halde adeta bir hesaplaşma gibi görüyorum. Toplumla hesaplaşma, zıtlaşma ve bölge içerisinde ben istediğimi yaparım diyen ve toplumu dikkate almayan projeler çok eski çağların, dönemlerin politikaları. Günümüzde yereldeki insanların desteğini almadan, onların ihtiyaçlarına uygun bir hale getirmeden hiç kimsenin böyle projeler yapmaya hakkı yok. 12 bin yıllık bir mirası kalkıp bir iktidarın ben istediğim gibi kullanırım deme hakkı da yok. Bu çok çağ dışı insanlık dışı bir proje. Tarihler sular altında kalıyor. Kalmaya devam ediyor. Tarihsel yapıyı taşıdığınızı söylüyorsunuz. Anlaşılır şeyler değil, evet bu çok çağdışı, adeta gözü dönmüş siyasal bir iktidarın toplumda hesaplaşması gibi görünüyor” diye konuştu. 
 
‘HIZLA DURDURULMALI’ 
 
Projenin hızla durdurulmasının bir zorunluluk olduğunu ve alternatifinin olduğunu ifade eden İpek, “Bunun dışında bir çözüm yok. Bir kere projeyi durdurup sonra bunu nasıl kurtarabileceğimizin tartışmasını yapabiliriz. Su hızla dolmaya başladı. Şuanda yüzde 30 civarında bir doluluk var. Yılbaşından sonra Ocak- Şubat’ta da tamamen sular altında kalacağını görüyoruz. Bu tabii kurtarılabilir ama öyle bir niyet yok, sağır duvara konuşuyoruz. Türkiye’de olağanüstü bir güneş var. Rüzgar projeleri var. Bunlar desteklenebilir. Gelecekte çok büyük iletim hatları, dağıtım hatları yapmamıza gerek kalmayacak. Güneş ve rüzgar gibi diğer bir takım imkanlar artık daha küçük boyutlu depolanabilir. Kontrol edilebilir. Böyle bir çağda kör kör parmağım gözüne anlaşılır gibi değil. Hızla durdurulması gerekiyor” dedi.  
 
‘RANT VE LOBİ BELİRLEYİCİ’ 
 
İktidarın enerji politikalarındaki tercihleri ve lobilerin etkileyici olduğunu belirten İpek, Karadeniz’deki HES’ler dahil, doğaya ve tarihe zararlı projelerin tamamının durdurulması gerektiğini yineledi.  
 
Ekonomik krizin bir anlamda enerji sektöründe rant dağıtılarak çözülmeye çalışıldığını da sözlerine ekleyen İpek, sözlerini şöyle tamamladı: “İhtiyaçtan fazla üretim yapılıyor. Üstelik de yanlış tercihler yürütmelerinin altında gördüğümüz temel faktör rant ve lobi faaliyetleri. Sahipsiz bir ülkeye dönüştük. Yani hiç kimsenin sözü dinlenmiyor. Ne söylerseniz dinleyen yok, karşılığı yok. Yetki bir elde toplanmış oradan adeta parmak basılıyor. O parmağa göre her taraf yürüyor. Bu bir rezalet ama biz inanıyoruz ki Türkiye böyle gitmeyecek. Aklın ve bilimin hakim olduğu yeni günler yaratılacaktır. Ve hepimiz de bunun mücadelesini veriyoruz. EMO olarak halka karşı sorumluluklarımız var. Uyarılarımızı yapmaya devam edeceğiz.” 
 
MA / Lezgin Akdeniz
 

Diğer başlıklar

12:46 Uğur Mumcu anıldı
12:42 Erdoğan: Libya’daki kaos tüm Akdeniz havzasını etkileyecektir
12:26 Mahkeme başkanından müştekiye: Korkunun ecele faydası yok
12:23 İhbar iddiasıyla ev basan polis: HDP önündeki ailelere katılın
12:15 Temelli: Demokratik Cumhuriyet'i hep birlikte inşa etmeliyiz
12:03 Demirtaş ve Zeydan’dan HDP'ye 4 öneri: Zulüm tarihini ters yüz etmenin zamanı gelmiştir
11:58 Van TUHAY-DER’e polis baskını: Çok sayıda gözaltı
11:57 Van’a kar yağdı: Kayyım ve AKP yönetimindeki belediyeler sınıfta kaldı
11:49 Gazeteci Osman Akın’a ceza
11:44 ABD, Irak'taki üslerine patriot konuşlandırıyor
11:43 'Pergal' Diyarbakır'da izleyiciyle buluştu
11:37 Buldan: Yeni yaşam olacağız
10:55 HDP’nin kongre öncesi son konferansı başladı
10:53 Tekirdağ F Tipi’nde tutuklulara kitap verilmiyor
10:21 Ceren Damar duruşması öncesi kadınlardan açıklama: Artık yeter diyoruz!
10:13 8 yaşındaki çocuğun ölümü ile ilgili savcılık ek ifade alacak
10:07 Doğalgaz faturasına öfke dinmiyor
09:36 Evrensel çalışanlarının sarı basın kartları iptal edildi
09:21 Afyon Cezaevi yönetimi falaka işkenecesini 'yeniyiz' gerekçesiyle savundu
09:20 1 Eylül eylemine katılanlara verilen ceza 'hukuka aykırı' bulundu
09:19 Mültezimlerden varlık yönetim firmalarına: Bunlar yasal tefeci
09:17 Aileyi tehdit eden polisler işini yapmış!
09:16 Türkiye BM’ye ‘kuvvetler ayrılığı’ ve ‘demokrasi’ iddiasıyla gidiyor
09:03 7 yeni film vizyonda
09:02 Köylüler 'yasak' nedeniyle hayvancılık yapamaz hale geldi
09:02 Kobanê’de yazılan tarihin direniş mayası
09:01 Şehriban Çatı'nın ailesi: Katil en ağır şekilde cezalandırılsın
09:01 'Kürt kadınları ulusal birlik için öncü rolünü üstlenecek'
09:00 Turistik Çarşı’da kepenkler iniyor!
09:00 İstismara 'evlilik yoluyla af' tasarısı kadınların hedefinde
09:00 19 yıl geçti ancak halen kayıplar: Dosya bir kez daha AİHM’de
09:00 Daş: Birlik olmadan kurtuluş olmaz
09:00 Beraatla ihraç edildi, karşı dava sürerken göreve iade edildi
09:00 24 OCAK 2020 GÜNDEMİ
23/01/2020
23:32 Merkel İstanbul'a geldi
22:05 HDP’li Özsoy zırhlı araç ölümlerini Soylu’ya sordu
21:35 66 barodan ortak ‘İyidil’ açıklaması
21:13 İzmirli kadınlar Gülistan Doku için bir araya geldi
19:13 HDP, AB Türkiye Raportörü Amor ile görüştü
19:08 HDP PM Üyesi Bağcık ve 12 kişi tutuklandı
18:25 Merve Kotan davası görüldü
18:02 Katledilen öğretmen Kübra Aşkın'ın davası ertelendi
17:45 HRW: Suriye’de Türkiye destekli gruplar çok sayıda hak ihlalinde bulundu
17:34 Gergerlioğlu: OHAL Komisyonu insanları aldatma komisyonudur
17:05 Öldürülen kaymakamın yakın koruması ‘Emniyet amiri öldürttü’ demiş!
16:53 Küçük Hüseyin'in katil zanlısı ifade vermedi
16:40 'Savaşa hayır' dediği için tutuklanan Esin Kavruk’a tahliye
16:34 5 ilde kar ve sağanak yağış bekleniyor
16:33 Özçelik ailesine taziye ziyareti
16:32 Mahkeme başkanından gazeteciye: Savunmanı sonlandırırım
16:29 TTB ve 47 tabip odasından ortak açıklama: İstismara evlilik affı kabul edilemez
16:11 Polisin yerde sürüklediği Barış Annesi hakkında yeni bir soruşturma
16:00 HDP Sözcüsü Kubilay’a 301’den soruşturma
15:23 Öcalan’ın avukatlarından yeni görüşme başvurusu
15:18 SES: Grup Yorum üyeleriyle görüşülsün
15:15 KESK: OHAL Komisyonu lağvedilmeli
14:57 ‘Kürdistan’ yazılı broşüre takipsizlik
14:17 Birleşik Metal-İş’ten son çağrı: Grev kapıda
14:08 Türkiye’nin yolsuzluk algı endeksi gerilemeye devam ediyor
14:06 Akdemir’in duruşması ertelendi
13:55 Yeni Demokrasi gazetesine toplatma kararı
13:52 Cizre'de HDP'lilerin yargılandığı davanın ilk duruşması görüldü
13:44 Kürt siyasetçi Bulgaristan’da gözaltına alındı
12:28 YSK’nin son üyesi de belli oldu
11:53 Skandal kayyım kararı Danıştay'a taşındı
11:48 ‘Bitlis’te güvenlik gerekçesiyle kesilen ağaçlar toprağa gömülüyor’
11:43 KÜRDSİAD davasında yakalama kararı
11:40 Gazeteci Kırkaya: Akit hedef gösterdikten sonra dava açıldı
10:54 Van'daki 'eylem ve etkinlik yasağı' yine uzatıldı
10:16 HDP’li Önlü: Demokratik Cumhuriyeti inşa edecek kadroları açığa çıkaracağız
10:16 Açlık grevine destek verenlere açılan soruşturmaya takipsizlik
10:12 Torba kanun Meclis'ten geçmeden yönetmelik değiştirildi
10:08 Ankara’da 4.5 şiddetinde deprem
10:04 Şa Performans İzmir'de sahne alacak
10:03 Çınar’da 8 yaşındaki çocuk ölü bulundu
09:32 Tarihin üstüne beton döküldü: Rapor istenmedi, bilirkişi incelemedi
09:23 Asrın Hukuk Bürosu’ndan AYM’ye İmralı başvurusu
09:16 'Devlet aklı birleşip Dersim'de kadınlara savaş açtı'
09:13 Amedspor Başkanı Kılavuz: Ciddi bir kuşatma altındayız, takıma sahip çıkın
09:10 Nuriye Gülmen'den Grup Yorum için çağrı
09:06 Siyasetçilerden Kanal İstanbul yorumu: Borç yükü onlarca yıla yayılacak
09:06 Kürtçe öğrenen Trabzonlu: Dil algımızı da değiştirecek
09:05 8 bin yıllık tarih maden ocaklarının tehdidi altında
09:04 'Vergi değil haraç alıyorlar'
09:02 Kayyımın müdürü 11 yıl cezaya rağmen tutuklanmadı
09:00 Yazar İşler: Asimilasyon evimizin içerisine kadar sirayet etti
09:00 23 OCAK 2020 GÜNDEMİ
22/01/2020
23:15 İran'da 5.2 büyüklüğünde deprem
22:32 Manisa’da 5.4 büyüklüğünde deprem
22:19 Trablus ve çevresi uçuşa yasak bölge ilan edildi
22:02 Kırıkkale Üniversite Hastanesi’nde 20’den fazla hasta görme yetisini kaybetti
21:03 İhraçlara karşı yapılan oturma eylemi 132. haftasında
20:20 Trump, Salih ve Barzani ile görüştü
20:13 Türkiye ‘2019 Demokrasi Endeksi Raporu’nda 110. sırada
20:05 Kayıp Gülistan Doku’yu arama çalışmaları 18. gününde
19:57 Libya Ulusal Ordusu Türkiye’ye ait İHA düşürdü
19:15 Katledilen Büşra Yabaşkul’u kadınlar uğurladı
19:09 HSK: FETÖ ihbarları titizlikle inceleniyor
19:01 Kadınlardan katliamlara karşı insan zinciri
18:43 HDP’den Yüksekova’da halk şöleni