Hamit Adiman ku di sala 1994'an de li Mersînê hat girtin û ji aliyê Dadgeha Ewlehiya Dewletê (DGM) ya wê demê ve cezayê muebedê lê hat birîn, piştî 30 salan di 8'ê Mijdara 2024'an de hat berdan. Adiman, bêyî ku zanibe navê xwe jî binivîse ket girtîgehê, li girtîgehê 11 pirtûk nivîsandin.

 

Adiman salên destpêkê yên girtina xwe û atmosfera girtîgehê wiha vegot: "Dema ku em li derve bûn, me nizanibû pergala girtîgehê çawa dixebite. Lê me ev îradeyê bi saya mîrateya ku me ji hevalên xwe yên ku li ser serdema Mazlûm Dogan û hovîtiya Girtîgeha Amedê diaxivîn, girt û nas kir." Adiman destnîşan kir ku ev heyama 30 salî ne tenê "jiyana zindanê" bûye, qadeke "ezmûn û zanînê" bûye û diyar kir ku wan tevî polîtîkayên zextê û taloqkirinan jî di zindanan de îradeya xwe parastiye.

 

JI HESABÊN NAVXWEYÎ BER BI ASTA AKADEMÎK VE

 

Adiman hesabpirsîna kûr a navxweyî ya ku wî di salên destpêkê yên girtina xwe de jiyaye bi van gotinan anî ziman: "Di du salên pêşîn de, min nikarîbû tiştekî qebûl bike. 'Me ji bo gelê xwe têra xwe tişt nekir, em çawa hatin girtin?' Min ev pirs ji xwe dipirsî. Lê paşê min fêm kir ku zindan bi saya felsefeya birêz Ocalan veguheriye hêzeke perwerdehiyê. Min dît ku çawa kesekî nexwende di nav salek an du salan de di girtîgehê de dikare bigihîje asteke ku siyaseta cîhanê û ya Kurd di asta herî nûjen de şîrove bike. Min jî bi saya vê hêza perwerdehiyê xwe pênase kir."

 

Adiman diyar kir ku dema ew ketiye girtîgehê xwendin û nivîsandina wî tune bûye û got ku wî di nav çar dîwarên girtîgehê de 11 pirtûk bi zimanê xwe yê zikmakî nivîsandine. Adiman anî ziman ku çar pirtûkên wî, bi navê "Xeyalên Rîsandî", "Kervana Hesretê", "Rêwiyê Evînê" û "Awzemka Xemên Min" hatine weşandin û gihîştine ber destê xwendevanan. Adiman destnîşan kir ku pirtûkên wî bi hinceta "propagandaya rêxistinê" hatine qedexekirin û got: "Di destpêkê de, min nikarîbû navê xwe jî binivîsim, lê niha min berpirsiyariya zimanê Kurdî girtiye ser xwe. Tevî qedexeyên dewletê, min berdewam kir ku pirtûkan binivîsim. Ji ber ku ji bo min, her paragrafek bi Kurdî berxwedanek e."

 

JI BO AŞTIYEKE BIRÛMET MUXATAB Û DESTÛRA BINGEHÎN

 

Adiman der barê pêvajoyê de destnîşan kir ku aştî bi "konsepteke tasfiyeyê" pêk nayê. Adiman diyar kir ku eger aştî pêk were, divê pêşî hebûna Kurdan were qebûlkirin û got: "Wekî ku Bahçelî jî diyar kir, Tirk û Kurdan ev welat bi hev re damezrandin. Ji ber vê yekê, divê têkilî bi pratîkî ji nû ve werin avakirin. Gelê Kurd êdî qebûl nake ku wekî leşker an koleyên yên din xizmet bikin. Navnîşana aştiyê Meclis e. Divê pirsgirêka Kurd di destûra bingehîn de cih bigire, divê zimanê wan statuyeke fermî bi dest bixe û divê çand û dîroka wan bi qanûnê were garantîkirin. Ger nasnameya we azad nebe, tu qîmeta danîna çekan tune ye." 

 

Adiman destnîşan kir ku nivîskarên şovenîst û dijminên aştiyê dixwazin pêvajoyê sabote bikin û got: "Lê divê gel bi biryar be. Li cihê ku demokrasî hebe, her kes kêfxweş e. Lê divê em ne tenê xwe bispêrin dewletê; divê gelê Kurd bi hêza xwe ya rêxistinkirî îradeya xwe nîşan bide." Adiman diyar kir ku ew niha di nav gel de ye û li erdnîgariyeke wiha digere ku dayik li zarokên xwe digerin û êşên mezin dikişînin û wiha dawî li axaftina xwe anî: "Kurd gelê herî kevnar ê van axan in. Aştiyeke birûmet bi ziman, dîrok û jiyana xwe ya azad gengaz e."