Hiquqnas Alataş: Heta hişmendî neyê guhertin, bi weşandina belgeyan gav nayê avêtin

  • rojane
  • 11:19 12 Hezîran 2019
  • |
img

ENQERE - Hiqûqnas û Cîgirê Serokê Gişti yê FÎDH'ê Yusuf Alataş, diyar kir bi pakêta “Reforma Darazê" tu tişt nayê guhertin û wiha got: “Heta ku hişmendiya giştî neyê guhertin, bi derxistina belge û weşandina belgeyan tiştek nayê guhertin û gav nayên avêtin." 

Serokê Giştî yê AKP'ê Recep Tayyîp Erdogan "Belgeya Stratejiya Reforma Darazê" aşkere kiribû û niqaşên vê belgeyê didomin. Têkildarî belgeya Reforma Darazê, Hiqûqnas û Cîgirê Serokê Gişti yê Federasyona Mafên Mirovan a Navneteweyî (FÎDH) Yusuf Alataş nirxandinên girîng kir. Alataş, da zanin ku belgeya darazê ya hat weşandin îtirafek e û wiha got: “Ev nîşan dide ku daraz ne di astek baş de ye. Nîşan dike ku êdî civak baweriya xwe bi darazê nîne. Di encama 17 salên îktîdarê de nokteya em hatine nîşan dide ku rewşek ku ibret dide ye. Êdî civak bi darazê bawer nabe. Êdî darizandinek edlî pêş nakeve. Di asta em hatine hêj mumaleyea xerab û îşkence bi temamî ji holê ranebûye."  
 
'ÇIMA DARAZ HATIYE VÊ ASTÊ?
 
Alataş, pirsa 'Çima daraz hatiye vê astê? jî pirsî û wiha got: "Darizandinek baş nayê kirin û nakin. Tedbîra girtinê di cih û dema wê de nakin. Li ser esasê siyasî tev digerin. Di vê mijarê de ewil Kanûna Têkoşîna bi Terorê re (TMK) tê aqilê mirovan. Sedema îtîrafa vê darazê TMK ye. Li ser navê TMK'ê azadiya mirovan tê bi sînorkirin. Dengê hêza muxalif tê qutkirin. Siyasetmedar şaredar tên girtin. Tişta esil TMK ye. Dema bi terorê re têdikoşin, mafên mirovan binpê dikin, hiqûq, demokrasiyê bi sînor dikin. Vê yekê bi zanebûn dikin." 
 
‘TMK PIRSGIRÊKA SEREKE YE'
 
Alataş, bal kişand ser hebûna xala TMK’ê û wiha lê zêde kir: "Hebûna TMK'ê bi serê xwe pirsgirêka herî mezin e. Li Tirkiye dema dibêjin sûcê terorê tenê rêxistina çektarî nayê aqilan. Li cem me sûcên rêxistina terorê pir berfireh e. Daxuyaniya çapemeniyê, meş, çalakiya rûniştinê, xebatên siyasî tev wekî sûcê rêxistinê tên hesibandin û qebûlkirin. Hemû mafên demokratîk wekî sûcê terorê tên hesibandin. Rojnameger ji ber dinivîse wekî sûcê terorê qebûl dikin. Niha li Tirkiye 160 rojnameger girtî ne. Li gorî wan hemû terorîst in. Hemû ji ber rojnameger in tên darizandin. Wekî ku Rojnamegerî suc be nêzîk dibin.Ji ber vê yekê mifteya çareseriya pirsgirêkê rakirina xala TMK'ê ye. Divê di nava têkoşîna terorê û azadiya mirovan, mafên mirovan de hevsengiyek hebe."
 
 
DIVÊ JI BO HEMÛ GIRTIYAN HEMAN HIQÛQ HEBE
 
Alataş, bal kişand ser cudakariya di navbera girtiyên siyasî û edlî de û wiha pêde çû: "Divê ji bo hemû girtiyên siyasî û girtiyên edlî heman tişt bên kirin. Divê berî her tiştî pêdiviya sereke ya Tirkiye aştiya navxweyî pêş bixin. Demokrasî û mafên mirovan pêş bixin. Ger ku krîterê sereke yê Yekîtiya Ewropa azadiya ramanê wekî sûc bibînin wê demê gav nayê avêtin. Hêj salek berê endamên TTB'ê ji ber fikrên xwe rastî lîncê hatin. Bi kîn û nifrînê ceza kirin. Çima? Ji ber ku gotin 'Ji şer re na'. Devlet Bahçelî ji bo Alaadin Çakici efu xwest. Divê berî her tiştî li gorî startên Yekîtiya Ewropayê di TMK’ê de hin guhertin bikin. TMK an jî zagona ceza dibe divê hemû zagon li gorî mafên mirovan û azadiya ramane bên sazkirin. Li vî welatî êdî serxwebûna darazê nemaye. Em ji Lijneya Dozger û Hekîman (HSK) dest pê bikin. Ji 13 endamên HSK’ê 6 ji wan ji aliyê Serokomarê AKP'ê ve tên hilbijartin. 7 endam jî  bi dengê Meclîsê tên hilbijartin. Niha TBMM herî zêde ji kijan partiyê pêk tê. Ji îktîdarê pêk tê. Yanî îktîdar temamê 13 endamên YSK'ê hildibijêre. Ji HSK'yek wisa biryara serbixwe nayê payin. Bi vî rengî darazek serbixwe nayê avakirin. 
 
‘TU CARÎ EW QAS NEKETIBÛ' 
 
Alataş, bal kişand ser serdemên Rewşa Awarte, Dadgehên Ewlehiya Dewletê (DGM), Dadgehên Bi Rayeya Taybet  û wiha bi dawî kir: “Me digot bê alî û adîl tên darizandin. Ewil dadgehên eskerî derxistin. Piştre ew rakirin Dadgehên Bi Rayeya Taybet derxistin. Lê tucarî bi qasî niha neketibû asta jêr. Niha ne kiraz û ne jî cewher maye. Her tişt li holê ye. Niha dibêjin 'Me darizand, ceza kir û çû. Rêyên îtîrazê jî girtine. Dibêjin me îşkence qedandiye. Lê di belgeyan de çiqas rast bikin û biguherînin jî ya girîng feraset çiqas hatiye guhertin. Ev meseleya hişmendiyê ye. Heta hûn ferasetê neguherînin hûn nikarin rê li pêş tundî û îşkenceyê bigirin. Ger ku demokrasî ne armanc û hedef be nabe. Ger ku demokrasî amûr be nabe. Ger ku demokrasî li şûna armancê amûr be, wê ev pêkanînên li dijî mafên mirovan berdewam bike." 
 
 
MA / Berîvan Altan 
 

Sernavên din

10:26 Rojnameya Yenî Yaşamê dusalî ye
10:03 Apê Musa 100 salî ye!
09:45 Komkirina kîvarkên bejî dest pê kir
09:19 Hatîmogûllari: Îşkencê li civakê dikin
09:18 Çotkar deyn dike û diçîne
09:02 ‘Girtiyên nexweş terkî mirinê kirin
09:02 Jinan: Ji vê şaşiya xwe paşve vegerin
09:01 Qedexeya Nisêbînê vegot: Me heta dawiyê li ber xwe da
09:01 Hewl dan peykerê 6 hezar sal ji cihê wê bikin
09:01 Hilberînerên çayê bi derdin
09:00 ‘Asta zilmê ya herî jore’
09:00 ROJEVA 25’Ê GULANA 2020’AN
24/05/2020
17:58 100 endamên DAİŞ'ê vegeriyan Almanyayê
17:49 SOHR: Heta niha Tirkiye 10 Hezar û 100 eskerên bi pere ji Sûrî şandine Lîbyayê
17:31 OHD'ê rapora goristanan parve kir: Hem gorên wan şikandin û hem lêpirsîn vekirin
15:33 Li Wanê eskerek kuştî hat dîtin
14:31 Dilgeş ê 3 salî jî bi diya xwe re ket girtîgehê
14:12 Goristan îsal vala man
13:12 MED TUHAD-FED: Dawî li bê hiqûqiyê bînin
HDK: Em ê aştî û edaletê bi hevre pêk bînin
12:36 26 sal berê bira û birazê revandin, lê hêj kujer nehatine cezakirin
11:59 Gelê Rojava Cejna Remezanê li ser goristanan pîroz kir
11:24 Şaredariya AKP'î di cejnê de welatî bê av hişt
10:57 KÎD: Bila cejn bibe wesîleya vejîn û raperînê
10:15 Piştevaniya Mor, li dijî tundiyê xwe digînin hev
09:56 Aydenîz: Ji tora têkoşîna jinê ditirsin
09:30 KCD: Em dixwazin cejn li gorî wateya xwe bê pîrozkirin
09:13 HDP dest bi têkoşînek nû dike
09:03 'Me Komkujiya 1938’an anî rojevê
09:02 Mele Kaplan: Dest nedin nirxên me yên pîroz
09:01 Cerdevantiyê li zozanvana ferz dikin
09:00 'Dest nedin xwezaya me'
09:00 Işik: Bi hilbijartinê nikarin bi qeyûman xesp dikin
09:00 Zimanê zikmakî bi weşaneke hevpar diparêzin
09:00 ROJEVA 24'Ê GULANA 2020'AN
08:27 Dadgehê 12 siyasetmedarên kurd şandin girtîgehê
02:33 Kurd li korîdorên dadgehan cejnê pêşwazî dikin
23/05/2020
23:15 Endamê Meclîsa Şaredariya Rezanê Kûzû hat girtin
19:55 32 kesên din jî ji ber Covîd-19'ê jiyana xwe ji dest dan
19:14 Rojnamevan Dogrû hat girtin
16:44 Cenazeyê Sabrî Kaya di bin dorpêça polîsan de defin kirin
16:30 Xizmên windayan vegotin: Ne hestî û ne gorên wan hene
16:01 Dozger bêyi îfadeyên wan bigire xwest bên girtin
15:54 Rojnameger Rojhat Dogrû di binçavan de ye
15:42 Keça min întîhar nekiriye, ez bi guman im
15:42 Çûyîna komeleya xwe ji sûc hesibandin
15:14 Ji bo girtiyê 70 salî bang kirin
15:07 'Operasyon li dijî hemû jinan e'
14:23 17 sal in hestiyên bav û apê wî nadin wan
14:22 Malbatê cenazeyê Kaya girt
14:04 ÎHD'a Îzmirê azadiya girtiyên nexweş xwest
13:50 Parêzvanên Jin ji 30 welatan bang kirin: Bêdeng nemînin
13:09 715 rojan girtî ma hêj nû îdeaname amade kirin
13:01 Bi wêneyan bêdengiya li Sûrê û Deriyê Çiyê
13:01 Notirvanan li ciwanê ku ji bo avêtina çopê derket derve xistin
12:51 OHD'ê rapora çavdêriya Kilyosê parve kir: Bila rayedar bên darizandin
12:04 Agir bi konteynerê ket: Karkerek mir
11:48 Keskîn: Bêdengiya mûxaletefê Kaya kuşt
11:46 Testa Kaya ya vîrûsê negatîf derket
11:40 Azadiyê binpê dikin
10:58 Fîlmê Dilop li ser youtube weşandin
10:58 Konseya Ewropa Tirkiye hişyar kir: Êrîşên li ser rojnamegeran rawestînin
10:20 Ji Rosa banga piştevaniyê
10:19 Tê payîn siyasetmedar û aktîvîstan îro sewqî dadgehê bikin
10:05 Nameya ji bo ‘goristanan'
09:58 Li Mêrdînê erzaniya qeyûm: Îro heye sibê tune ye
09:26 Di nava dêzên çopê de koçberiya masîpankan!
09:16 Gergerlîoglu: Êrîşa polîsan li pişt kamerayan jî berdewam kir
09:02 Mele Zekî: Li dijî êrîşên goristana divê em bibin yek
09:01 Li girtîgehan tevdîr tunene, Rewşa Awarte heye
09:01 Ji ber germa zêde û bayê kur berê genim kêm bûye
09:00 'Em ê nehêlin efûya îstismarê pêk bê'
09:00 Dr. Yilmaz: Li Lîbyayê 'welatê şîn' hincet e, mesele berbelavbûn e
09:00 ROJEVA 23'YÊ GULANA 2020'AN
22/05/2020
19:59 Hejmara kesên jiyana xwe ji dest dane bû 4 hezar û 276
17:23 Girtiyê nexweş qeyrana dil derbas kiriye
16:21 'Em ê li dijî zilm û tundiyê serî netewînin'
16:07 Hinceta binçavkirinan beşdarî daxuyanî û çalakiyan bûyîne
15:38 Ocalan: Em ê hesap ji wan bipirsin
15:37 Hêrsa li dijî binçavkirina siyasetmedaran: Em ê hin bêtir bi hêz bibin
15:13 Dayika Gulîstan Doku: Me dixapîn in
14:58 Goristana li Licê cara 3’yemîn hat rûxandin
14:49 Malbat û parêzer ji bo biçin Îmraliyê daxwazname dan
14:30 Malbata Kaya: Li benda mirina wî bûn
14:29 Berî cejnê goristan ziyaret kirin
14:13 Gokkan: Em gav paşde navêjin
14:02 Jinan ji Cûdî bang kirin: Dest ji vê şaşiyê berdin
13:53 'AKP dê wekî partiya herî zêde ji jinê ditirse derbasî dîrokê bibe'
13:42 Gunay: AKP di van rojên pîroz de êrişî nirxê gelê kurd dike
13:09 MEBYA-DER'ê cejna malbatan pîroz kir
13:03 Cenazeyê Kaya bi gumana koronayê nedan malbatê
12:50 Dayika Aştiyê Hava Kiran a 63 salî jî hat binçavkirin
12:46 Di rojên vîrûs belav dibe de qelebalixiya kolanan balkêş e
12:41 Korona û krîza aboriyê li esnafan da
12:38 Polîsan ‘navbeyna fîzîkî’ îhlal kirin
12:13 HDP: DEDAŞ bi feraseta Qeyûm nêzîk dibe
11:40 Polîsan bi ser Komeleya Jinan a Rosa de girtin
11:32 Cenazeyê girtiyê nexweş Kaya rakirin ATK’ê
11:11 HDP'iyên hatin îşkencekirin axivîn: Em ê serî netewîn in
11:00 Ji ber ‘Sirûda Îstîklalê’ îşkence li welatiyan hat kirin
10:55 Rejîma Îranê kolberek birîndar kir